ورتبروپلاستی یکی از روشهای نوین جراحی ستون مهرهها است که به عنوان یک تکنیک کم تهاجمی برای درمان برخی از آسیبهای ستون فقرات مورد استفاده قرار میگیرد. با توجه به افزایش شیوع بیماریهایی همچون پوکی استخوان که منجر به شکستگیهای فشاری ستون فقرات میشوند، روشهای درمانی کم تهاجمی مانند ورتبروپلاستی توانستهاند با ارائه درمانی مؤثر و کم خطر، جایگزینی مناسب برای جراحیهای تهاجمی و سنتی باشند. در ادامه به جزئیات این روش، نحوه انجام، مزایا و خطرات احتمالی آن بیشتر میپردازیم.
ورتبروپلاستی چیست؟
ورتبروپلاستی یک روش جراحی کم تهاجمی است که برای درمان شکستگیهای فشاری ستون فقرات مورد استفاده قرار میگیرد. این شکستگیها معمولاً ناشی از بیماریهایی مانند پوکی استخوان یا تومورهای ستون فقرات ایجاد میشوند.
طی عمل ورتبروپلاستی، جراح با استفاده از یک ابزار باریک به نام تروکار، سیمان استخوانی را به داخل مهره آسیب دیده تزریق میکند. این سیمان در مدت زمان کوتاهی سفت شده و به تثبیت استخوان، کاهش درد و جلوگیری از آسیب بیشتر مهره منجر میشود.
ورتبروپلاستی به دلیل کم تهاجمی بودن، زمان بهبودی کوتاهتر و عوارض کمتر نسبت به جراحیهای سنتی ستون فقرات یکی از بهترین روشها برای درمان آسیبهای ستون مهرهها محسوب میشود.
ورتبروپلاستی چگونه انجام میشود؟
برای انجام عمل ورتبروپلاستی، بیمار طبق نظر پزشک تحت بی حسی موضعی یا بیهوشی کامل قرار میگیرد. در طول عمل، بیمار به شکم روی تخت جراحی دراز میکشد و مهرههای آسیب دیده با استفاده از دستگاه فلوروسکوپ و تصاویر اشعه ایکس دقیقاً بررسی میشوند.
سپس تروکار به آرامی وارد بدنه مهره آسیب دیده میشود. پس از قرارگیری تروکار در محل مناسب، سیمان استخوانی به طور تدریجی به بدنه مهره تزریق میشود تا فضاهای خالی داخل مهره پر شوند. این سیمان به سرعت سفت میشود و موجب تقویت مهره و تسکین درد میگردد. با تکمیل فرآیند، تروکار خارج شده و محل ورود آن پانسمان میشود.

چگونه بفهمیم ورتبروپلاستی گزینه مناسبی برای ماست؟
در صورتی که دچار کمردرد شدیدی در ناحیه پشت شدهاید که منشأ آن شکستگی مهرههاست و این درد با استراحت چند روزه و مصرف داروهای مسکن بهبود نیافته، ممکن است ورتبروپلاستی به عنوان یکی از گزینههای درمانی مطرح شود. در این شرایط، مشاوره با پزشک متخصص ضروری است تا با بررسی دقیق شرایط شما تشخیص دهد که این روش برای شما مناسب است یا خیر.
به طور کلی، ورتبروپلاستی میتواند گزینه مناسبی برای گروههای زیر باشد:
- افرادی که به دلیل پوکی استخوان یا تومورهای ستون فقرات دچار شکستگیهای فشاری در ستون مهرهها شدهاند و با استراحت، مصرف داروهای مسکن یا فیزیوتراپی بهبود نیافتهاند.
- بیمارانی که به دلیل افزایش سن و کاهش قدرت بدنی قادر به انجام جراحیهای تهاجمی نیستند.
- افرادی که به دلیل شدت پوکی استخوان، استخوانهای آنها برای جراحیهای باز ترمیمی مناسب نیست.
- بیمارانی که دچار تخریب مهرهها بر اثر تومورهای بدخیم شدهاند.
- افرادی که به دلیل مصرف طولانی مدت داروهای استروئیدی دچار پوکی استخوان شدهاند.
- بیماران مبتلا به اختلالات متابولیکی که دچار پوکی استخوان شدهاند.
به طور کلی، ورتبروپلاستی بیشترین تأثیر را در درمان شکستگیهای تازه دارد، اما برخی شکستگیهای قدیمی نیز ممکن است با این روش بهبود یابند.
همچنین باید توجه داشت که ورتبروپلاستی برای درمان کمردردهای مزمن یا مشکلاتی مانند فتق دیسک کمر کاربردی ندارد.
مزایا ورتبروپلاستی
- کاهش سریع درد: بسیاری از بیماران طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از انجام ورتبروپلاستی، تسکین درد قابل توجهی را تجربه میکنند.
- بهبود عملکرد و تحرک: این روش به بیماران کمک میکند که پس از کاهش درد، تحرک بیشتری داشته باشند و هر چه سریعتر به فعالیتهای روزمره خود بازگردند.
- کم تهاجمی بودن: ورتبروپلاستی یک روش کم تهاجمی است که نیاز به برشهای بزرگ ندارد و در نتیجه، خطرات و عوارض جانبی آن نسبت به جراحیهای باز کمتر است.
- زمان بهبودی کوتاه: پس از انجام این عمل، بیماران میتوانند به سرعت به خانه برگردند و دوران نقاهت کوتاهتری نسبت به جراحیهای باز دارند.
- پیشگیری از بدشکلی ستون فقرات: این روش از پیشرفت انحنای غیرطبیعی ستون فقرات (مانند قوز کمر یا کیفوز) که در اثر شکستگیهای مهره ایجاد میشود، جلوگیری میکند.
- عدم نیاز به فیزیوتراپی: پس از ورتبروپلاستی، اکثر بیماران نیازی به فیزیوتراپی یا توانبخشی طولانی مدت ندارند، زیرا این روش به طور مستقیم درد و مشکلات ساختاری را درمان میکند.
ورتبروپلاستی و کایفوپلاستی چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟
ورتبروپلاستی و کایفوپلاستی دو روش کم تهاجمی برای درمان شکستگیهای فشاری مهرهها هستند. هر دو روش با هدف کاهش درد، بهبود تحرک بیمار و جلوگیری از بدتر شدن آسیبهای ستون فقرات طراحی شدهاند، اما تفاوتهای کلیدی در نحوه اجرای آنها وجود دارد.
ورتبروپلاستی یک روش سادهتر و قدیمیتر است و معمولاً روی مهرههایی که کمپرس و کوتاهی پیدا نکردهاند، انجام میشود. طی این روش، سیمان استخوانی مستقیماً به مهرههای آسیب دیده تزریق میشود. در مقابل، کایفوپلاستی یک روش پیشرفتهتر است که روی مهرههای کمپرس شده و کاهش ارتفاع یافته انجام میشود و شامل استفاده از یک بالون برای ایجاد فضایی در داخل مهره قبل از تزریق سیمان میشود. در این روش، بالون به آرامی داخل مهره فشرده شده قرار داده میشود. سپس بالون باد شده و فضای داخلی مهره را باز میکند. این کار به بازیابی ارتفاع مهره و اصلاح قوز کمر کمک میکند. پس از این مرحله، سیمان استخوانی در این فضای ایجاد شده تزریق میشود تا مهره تثبیت و تقویت شود.
برای آشنایی بیشتر با تکنیک کایفوپلاستی و تفاوت آن با ورتبروپلاستی مقاله کایفوپلاستی چیست و چه آمادگیهایی لازم دارد؟ را مطالعه بفرمایید.
آیا ورتبروپلاستی بی خطر است؟
ورتبروپلاستی یک روش بسیار ایمن است. تکنیک تزریق سیمان استخوانی برای سالها با موفقیت در درمان شکستگیهای فشاری، جراحیهای تعویض مفاصل و دیگر جراحیهای ارتوپدی استفاده شده و ایمنی آن ثابت شده است.
موفقیت این عمل چقدر است؟
مطالعات نشان دادهاند که بین ۷۵ تا ۹۰ درصد از افرادی که تحت ورتبروپلاستی قرار میگیرند، کاهش کامل یا قابل توجهی از درد را تجربه میکنند. این روش معمولاً برای تسکین سریع درد و بهبود عملکرد حرکتی استفاده میشود و بسیاری از بیماران به سرعت پس از عمل احساس بهبودی میکنند.
عوارض یا خطرات احتمالی ورتبروپلاستی چیست؟
ورتبروپلاستی یک روش بسیار ایمن با خطرات و عوارض کم است. در بسیاری از مطالعات، هیچ عارضهای برای آن گزارش نشده است. با این حال، همانند هر عمل جراحی بسته به شرایط بدنی بیمار، احتمال بروز برخی عوارض مانند درد، عفونت یا تشکیل لخته خون وجود دارد.
در درصد بسیار کمی از بیماران، سیمان ممکن است به ریهها نشت کند و مشکلات تنفسی ایجاد کند یا به داخل کانال نخاعی نشت کند و بر اعصاب یا نخاع فشار وارد کند که منجر به ضعف در پاها میشود. این عارضهها بسیار نادر هستند و در صورتی که این اتفاق بیفتد، ممکن است نیاز به یک عمل جراحی دوم برای رفع مشکل وجود داشته باشد.
چه پزشکی این عمل را انجام میدهد؟
ورتبروپلاستی معمولاً توسط جراحان ستون فقرات و گاهی توسط جراحان مغز و اعصاب و ارتوپدی که به طور ویژه در زمینه این تکنیک آموزش دیدهاند، انجام میشود.

قبل از ورتبروپلاستی چه اتفاقی میافتد؟
- بررسی سوابق پزشکی و معاینه جسمی: پزشک ابتدا سوابق پزشکی شما را بررسی کرده و یک معاینه جسمی کوتاه انجام میدهد تا از شرایط عمومی شما مطلع شود.
- توضیح پروسه جراحی: پزشک روند عمل ورتبروپلاستی را برای شما توضیح داده و به سؤالات شما پاسخ میدهد تا اطمینان حاصل شود که از مراحل عمل آگاه هستید.
- ارزیابیهای پیش از عمل: از ستون فقرات شما تصاویر اشعه ایکس یا MRI گرفته میشود تا وضعیت دقیق مهرهها مشخص شود. همچنین، در صورت لزوم، آزمایشهای خون نیز انجام خواهد شد.
مهم است که قبل از عمل به پزشک یا پرستار خود اطلاع دهید که از چه داروهایی استفاده میکنید. پزشک ممکن است دستورالعملهایی در خصوص توقف یا تنظیم مصرف داروها قبل از عمل به شما بدهد.
مراقبتهای بعد از عمل ورتبروپلاستی
مهمترین نکات مراقبتی بعد از عمل ورتبروپلاستی عبارتند از:
- بلافاصله بعد از عمل ممکن است نیاز باشد چند ساعت در بخش ریکاوری بمانید تا از پایداری وضعیت شما اطمینان حاصل شود. سپس میتوانید به خانه بروید. بیشتر بیماران میتوانند در همان روز یا یک روز بعد از عمل مرخص شوند.
- پس از انجام ورتبروپلاستی، بیمار معمولاً قادر است به راحتی راه برود. با این حال، توصیه میشود که بیمار در روز عمل رانندگی نکند و یک فرد به عنوان همراه مسئول بازگرداندن او به منزل باشد.
- بیمار میتواند به تدریج فعالیتهای روزمره خود را از سر بگیرد، اما باید تا حدود شش هفته از انجام فعالیتهای شدید یا بلند کردن اجسام سنگین خودداری کند.
- معمولاً یک ویزیت پیگیری حدود چند هفته بعد از عمل برنامهریزی میشود تا پزشک از بهبود وضعیت مهرهها اطمینان حاصل کند. در صورتی که قبل از این ویزیت هرگونه مشکل یا نگرانی داشتید، باید با پزشک خود تماس بگیرید.
جمعبندی
ورتبروپلاستی یک روش کم تهاجمی و مؤثر برای درمان شکستگیهای مهرهای ناشی از پوکی استخوان یا آسیبهای دیگر است که میتواند به کاهش سریع درد و بهبود کیفیت زندگی بیماران کمک کند. این روش به ویژه برای سالمندان و افرادی که امکان انجام جراحی باز ندارند، بسیار گزینه مناسبی است. مشاوره دقیق با پزشک متخصص و پیگیری منظم نکات مراقبتی کلید موفقیت جراحی ورتبروپلاستی است.


برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.